Hamelin Bay, West-Australië van Hilke Maunder

800 kilometer ten noorden van Perth, de hoofdstad van Western Australia, verschijnt een manshoge bakstenen muur midden in de eindeloze uitgestrektheid van laag struikgewas. "Shark Bay - World Heritage Area" verwelkomt bezoekers. Wat op het eerste gezicht een eindeloze woestenij van struikgewas, rood zand en overwoekerde oevers lijkt, staat sinds 1992 onder bescherming van UNESCO: de langgerekte baai van Shark Bay met het Peron Peninsula en eilanden voor de kust op de 26e breedtegraad van Western Australia.
Het unieke van dit Werelderfgoed is te zien bij Hamelin Pool, op het eerste gezicht een baai met een houten steiger en grijszwarte rotsen in het ondiepe water. Een snelle blik en de meeste bezoekers zijn verdwenen. Ik bleef en bestudeerde het informatiebord Maar het wordt spannend als je de informatieborden beter bestudeert. Afstammelingen van 's werelds eerste levende wezens creëerden deze formaties 3,5 miljard jaar geleden - eencellige, blauwgroene algen zonder celkern. Deze eenvoudige cyanobacteriën slaagden erin complexe organische verbindingen te maken uit de oersoep van de oceanen. Hun bouwstenen: het water, de daarin opgeloste koolhydraten en het licht van de zon. Hun product: een biomassa waaruit al het andere leven ontstond - rotsachtige torens, zwarte, sponsachtige matten en bultvormige gelaagde rotsen.
Het afvalproduct van hun intensieve activiteit, dat planten vandaag de dag voortzetten als fotosynthese, bracht hen echter de doodsteek toe: zuurstof. Hun twee miljoen jaar durende productie had de atmosfeer van de aarde veranderd: van zuurstofloos naar zuurstofrijk, van reducerend naar oxiderend. Een klimaatverandering die de stromatolieten fataal werd. Als fossiele gesteenten herinneren ze aan de wereldwijde milieuramp in de prehistorie.