Jan van Kessel, De ark van Noach

van Atelier Liesjes

Onder een donkergroen bladerdak staat een grijsgespikkelde hengst met lange roomwitte manen en een blonde staart, recht naar de beschouwer gericht. Links liggen twee leeuwen in het gras, een mannetje met de tong uit de bek en een leeuwin die zich half opricht; daarboven spreidt een pauw zijn staart tegen een boomstam, en in de takken zitten een kat, een uil en kleine vogels. Rechts verzamelen zich een kalkoen met rode kop, kippen, patrijzen, een konijn, een schildpad, een slang en een muis. Tussen de kruinen vliegen zwaluwen en eksters door een lucht van leigrijs en diep blauwgroen. Aan de horizon rechts tekent zich een rotsachtige hoogte af, waarlangs kleine gestalten en dieren zich lijken te verzamelen.
Van Kessel schildert geen handeling maar een optocht van soorten: ieder dier is afzonderlijk en tot in de nagels uitgewerkt, als in een kabinet van naturalia. Het tafereel hoort bij de zondvloed, maar het drama van de ark blijft achter de horizon; wat overblijft is de rust van de schepping. Het palet is rijk en aardewarm: umber en oker in de bodem, smaragdgroen en mosgroen in het gebladerte, pauwblauw en ivoorwit in de vogels, met het zilverige grijs van het paard als middelpunt. De verf is fijn en glanzend, de kleuren zijn diep en toch gedempt, en het licht lijkt van binnenuit uit het gebladerte te komen.
Jan van Kessel (Antwerpen 1626 - 1679) was een kleinzoon van Jan Brueghel de Oude en leerde het vak in Antwerpen, waar hij in 1645 in het Sint-Lucasgilde werd opgenomen. Hij bleef zijn leven lang in die stad en schilderde kleine panelen met insecten, bloemen, schelpen en dieren, vaak in series. Zijn werk is in talrijke musea vertegenwoordigd. Een rijk, bijna encyclopedisch dierenstuk voor een klassiek interieur.