Jan van de Cappelle, Het admiraalszeilen

van Atelier Liesjes

Onder een hoge, met wolken bedekte hemel ligt een groot zeiljacht stil op het water, de zeilen bol van een nauwelijks voelbare bries. De romp is donker met vergulde versieringen, de vlaggen aan top zijn rood-wit-blauw en hangen slap. Links op de voorgrond dobbert een klein bootje met figuren die naar het schip kijken; rechts nadert een wijdsloep vol mensen, de riemen in het water, en achter het jacht tekenen zich talloze kleinere zeilen af tegen de einder. Het water is glad als glas en weerkaatst de zeilen en de masten. Aan de horizon drijven nog meer zeilen, klein als streepjes. Het schip is van opzij gezien, de boeg naar links. In de verte is een lage kustlijn met een stadje te raden. De lucht beslaat ruim twee derde van het doek.
Van de Cappelle is de schilder van de kalme zee. Hij bouwt het beeld op uit lagen doorschijnend grijs, parelmoer, zilvertinten en een enkele warme oker in de zeilen, en laat het licht van boven door de wolken breken. De atmosfeer is vochtig en stil; de schepen lijken te drijven in een wereld zonder windstoten. Die beheersing, met een lage horizon en een enorme lucht, is typisch voor de Hollandse zeeschilderkunst van de zeventiende eeuw, maar bij hem wordt het water bijna een spiegel van de hemel. De figuren in de bootjes zijn klein en anekdotisch; het gaat om ruimte en licht.
Jan van de Cappelle (Amsterdam 1624 - Amsterdam 1679) was behalve schilder een welgestelde lakenverver en een hartstochtelijk verzamelaar van tekeningen, onder meer van Rembrandt. Zijn rustige, verfijnde zeegezichten werden in de negentiende eeuw enorm gewaardeerd en hangen in de grote musea van Europa. Een verstild, ruim werk voor een klassiek interieur.